Karkas Et Taşımacılık: Soğuk Zincir Lojistik Rehberi (2026)

Karkas Et Taşımacılık Nedir?

Karkas et taşımacılık, kesimhanelerden elde edilen karkas etlerin, soğuk zincir korunarak tüketim noktalarına güvenli bir şekilde nakledilmesi işlemidir. Bu süreç, gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından kritik öneme sahiptir.

Karkas et taşımacılığında temel amaç:

Soğuk zincirin kesintisiz korunması
Hijyen standartlarının sağlanması
Ürün kalitesinin muhafazası
Yasal mevzuata uygunluk

Karkas Et Nedir?

Karkas, kasaplık hayvanların tekniğine uygun olarak kesilip, kanı akıtılarak yüzülüp, iç organları boşaltılıp, böbrek ve kavram yağı çıkarılıp, baş ve ayaklarından ayrıldıktan sonra elde edilen gövdesidir [5].

Karkas Türleri

Hayvan Türü	Karkas Ağırlığı	Parçalama Şekli
Büyükbaş (Sığır)	200-400 kg	Yarım veya çeyrek karkas
Küçükbaş (Koyun/Keçi)	15-25 kg	Tam veya yarım karkas
Buzağı (Dana)	80-150 kg	Yarım veya çeyrek karkas

Büyükbaş Karkas Parçalama

Bir sığır kesildiğinde karkas etin taşınması için dört büyük parçaya bölünür:

İlk kesim: Omurganın merkezi boyunca kuyruktan boyna doğru testereyle kesilir
İkinci kesim: Her iki taraf 11-12. omurlardan kaburgalara paralel olarak ikiye bölünür
Sonuç: İki ön çeyrek ve iki arka çeyrek olmak üzere dört parça elde edilir

Sığır karkasında değerli etler (bonfile, antrikot, kontrfile) genellikle arka çeyreklerde bulunur [6].

Küçükbaş Karkas Parçalama

TS 666 standardına göre koyun karkası şu şekilde parçalanır [4]:

Arka çeyrek gövde: But ve bel kaslarını içerir
Ön çeyrek gövde: Ön kol, boyun, sırt, döş-kaburga bölümlerini içerir

Karkas Et Taşımacılığında Sıcaklık Koşulları

Soğuk zincirin korunması, karkas et taşımacılığının en kritik unsurdur. Sıcaklıktaki birkaç derecelik sapma bile mikrobiyal üremeye ve ürün bozulmasına yol açabilir [2].

Zorunlu Sıcaklık Aralıkları

Et Türü	Taşıma Sıcaklığı	Maksimum Süre
Taze karkas et	0°C ile +4°C arası	5-7 gün
Soğutulmuş et	-1°C ile +2°C arası	2-3 hafta
Donmuş karkas	-18°C ve altı	6-12 ay
Derin dondurulmuş	-26°C ve altı	12-24 ay

Kritik Sıcaklık Noktaları

Karkas ette mikrobiyal üreme:

+4°C üzeri: Bakteri çoğalması hızlanır
+10°C üzeri: Tehlikeli düzeyde bakteri üremesi başlar
+20°C üzeri: Et tüketim için uygunsuz hale gelir

Önemli: 0 ile +4 derece arasında soğutulmuş etlerde, belirtilen sıcaklık sınırlarının birkaç derece bile aşılması mikrobiyolojik üremenin başlaması için yeterlidir [2].

Frigorifik Araç Özellikleri

Karkas et taşımacılığında kullanılan frigorifik araçlar, özel donanımlara sahip olmalıdır.

Teknik Özellikler

Özellik	Standart
Sıcaklık aralığı	+18°C ile -26°C arası ayarlanabilir
İzolasyon kalınlığı	Minimum 80mm poliüretan
Soğutma ünitesi	Thermoking, Carrier veya eşdeğeri
Sıcaklık kaydedici	GPS entegreli veri logger
Hijyen sertifikası	ATP sertifikalı kasa

Araç Tipleri

Frigorifik TIR: Uzun mesafe, 20-25 ton kapasite
Frigorifik kamyon: Şehirlerarası, 5-15 ton kapasite
Frigorifik panelvan: Şehir içi dağıtım, 1-3 ton kapasite

Karkas Askı Sistemleri

Karkas et taşımacılığında özel askı ray sistemleri kullanılır:

Askı kapasitesi: Büyükbaş için 200 kg/m², küçükbaş için 100-200 kg/m²
Ray sistemi: Paslanmaz çelik, hijyenik tasarım
Kanca aralığı: Hava sirkülasyonuna uygun mesafe

Hijyen ve Gıda Güvenliği Standartları

HACCP Uygulamaları

HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points), karkas et taşımacılığında zorunlu olan gıda güvenliği sistemidir [7].

Kritik kontrol noktaları:

Yükleme öncesi: Araç sıcaklığı kontrolü, hijyen denetimi
Yükleme sırası: Karkas sıcaklığı ölçümü, askı kontrolü
Taşıma esnası: Sürekli sıcaklık takibi, GPS izleme
Boşaltma: Sıcaklık doğrulama, hijyen kontrolü

Yasal Mevzuat

Karkas et taşımacılığında uyulması gereken mevzuatlar [1][3]:

Mevzuat	Kapsam
Gıda Hijyeni Yönetmeliği	Genel hijyen kuralları
Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Yönetmeliği	Et ürünleri özel kuralları
Türk Gıda Kodeksi	Sıcaklık izleme gereklilikleri
ATP Sözleşmesi	Uluslararası taşıma standartları

Hijyen Gereksinimleri

Araç kasası her taşıma sonrası dezenfekte edilmelidir
Açık etler ve paketlenmiş etler ayrı taşınmalıdır
Personel hijyen eğitimi almış olmalıdır
Tüm işlemler kayıt altına alınmalıdır

Soğuk Zincirin Kırılma Riskleri

En Riskli Anlar

Soğuk zincirin kırılma riski en yüksek olan durumlar:

Yükleme/boşaltma anları: Kapı açıkken sıcaklık yükselir
Aktarma noktaları: Depodan araca, araçtan depoya transfer
Uzun bekleme süreleri: Gümrük, kontrol noktaları
Teknik arızalar: Soğutma ünitesi arızaları

Önleyici Tedbirler

Yükleme/boşaltma süresini minimize edin
Hızlı kapı sistemleri kullanın
Yedek soğutma ünitesi bulundurun
Gerçek zamanlı sıcaklık takibi yapın

Karkas Et Taşımacılık Süreci

Adım Adım Süreç

1. KESİMHANE
   └── Karkas soğutma (0-4°C'ye düşürme)
   └── Veteriner kontrolü ve damgalama
   └── Askı sistemine yerleştirme

2. YÜKLEME
   └── Araç ön soğutma kontrolü
   └── Karkas sıcaklık ölçümü
   └── Hijyenik yükleme
   └── Belge kontrolü

3. TAŞIMA
   └── Sürekli sıcaklık takibi
   └── GPS ile konum izleme
   └── Sürücü dinlenme yönetimi
   └── Acil durum protokolleri

4. TESLİMAT
   └── Varış sıcaklık kontrolü
   └── Belge teslimi
   └── Hijyenik boşaltma
   └── Kayıt tamamlama

Gerekli Belgeler

Veteriner sağlık sertifikası
Kesim raporu
Sıcaklık kayıt çıktısı
Araç dezenfeksiyon belgesi
Sevk irsaliyesi / e-irsaliye

Yurt İçi ve Uluslararası Karkas Et Taşımacılığı

Yurt İçi Taşımacılık

Türkiye genelinde karkas et taşımacılığında dikkat edilmesi gerekenler:

Mesafe planlaması: Maksimum 24 saatlik rotalar
Mola noktaları: Soğutma kontrollü dinlenme alanları
Mevsimsel faktörler: Yaz aylarında ekstra önlemler

Uluslararası Taşımacılık

Yurt dışına karkas et ihracatında ek gereksinimler:

Gereksinim	Açıklama
ATP Belgesi	Uluslararası frigorifik taşıma sertifikası
Veteriner sertifikası	İhracat onaylı sağlık belgesi
EUR.1 Belgesi	Tercihli menşe belgesi
Gümrük beyannamesi	İhracat gümrük işlemleri
Helal sertifikası	İslam ülkelerine ihracatta

Neden Sertel Grup?

30 Yıllık Tecrübe

1993 yılından bu yana karkas et taşımacılığında Türkiye'nin güvenilir lojistik partneri olarak hizmet veriyoruz.

Filo ve Ekipman

Modern frigorifik filo: ATP sertifikalı araçlar
Askı sistemli kasalar: Karkas taşımaya özel donanım
GPS takip sistemi: Gerçek zamanlı konum ve sıcaklık izleme
7/24 operasyon merkezi: Kesintisiz destek

Hizmet Kapsamı

Yurt içi karkas et taşımacılığı
Avrupa'ya karkas et ihracatı
Soğuk hava depolama
Gümrükleme hizmetleri

Kalite Sertifikaları

ISO 9001 Kalite Yönetim Sistemi
ISO 22000 Gıda Güvenliği
HACCP Belgesi
ATP Sertifikası

Teklif Alın | Hizmetlerimiz

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Karkas et kaç derecede taşınır?

Taze karkas et 0°C ile +4°C arasında, donmuş karkas et ise -18°C ve altında taşınmalıdır.

Karkas et taşımacılığında hangi belgeler gerekli?

Veteriner sağlık sertifikası, kesim raporu, sıcaklık kayıt çıktısı, araç dezenfeksiyon belgesi ve sevk irsaliyesi gereklidir.

Soğuk zincir kırılırsa ne olur?

Sıcaklık sınırlarının aşılması mikrobiyal üremeye, ürün bozulmasına ve gıda güvenliği risklerine yol açar. Bu durumda ürün imha edilmek zorunda kalınabilir.

Frigorifik araçta karkas nasıl asılır?

Özel paslanmaz çelik ray sistemleri ve kancalar kullanılır. Hava sirkülasyonu için karkaslar arasında yeterli mesafe bırakılmalıdır.

Uluslararası karkas et taşımacılığı için ne gerekir?

ATP sertifikalı araç, ihracat onaylı veteriner sertifikası, gümrük beyannamesi ve varış ülkesinin özel gereksinimleri (helal sertifikası vb.) gereklidir.

Kaynakça

Resmi Kaynaklar

T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. "Kırmızı Et ve Et Ürünleri Üretim Tesislerinin Çalışma ve Denetleme Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik." Resmi Gazete Sayı: 30988, 24.12.2019. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=30988
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. "Gıda Hijyeni Yönetmeliği." Resmi Gazete Sayı: 28145, 17.12.2011. https://www.mevzuat.gov.tr
Türk Standardları Enstitüsü. "TS 666 Koyun Gövde Etleri Standardı." https://www.tse.org.tr
Et ve Süt Kurumu (ESK). "Karkas Et Standartları." https://www.esk.gov.tr

Akademik Kaynaklar (Hakemli Dergiler)

Akdemir, Ş. & Özçelik, F. (2021). "Soğuk Zincir Lojistiği Uygulamaları ve Türkiye'de Soğuk Zincir Lojistiğinin SWOT Analizi." Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(27), 166-185. https://dergipark.org.tr/en/pub/diclesosbed/issue/61891/926307
Bayraktar, E. et al. (2023). "Bilgi Teknolojileri Kullanımının Uluslararası Soğuk Zincir Lojistiği Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi." İşletme Dergisi, 4(1), 1-22. https://dergipark.org.tr/tr/pub/isletme/issue/76241/1245392
Duman, H. & Karakuş, G. (2023). "Soğuk Zincir Lojistiğinde Yeni Nesil Teknolojilerin Kullanımı." Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 845-867. https://dergipark.org.tr/tr/pub/asbi/article/1211537
Türkmen, S.Y. (2024). "Soğuk Zincir Lojistiğinin Ana Unsurları, Yönetimi ve Ekonomiye Etkisi." İşletme ve Girişimcilik Araştırmaları Dergisi, 5(2), 112-130. https://dergipark.org.tr/tr/pub/igad/issue/89795/1580303
Albayrak, M. & Dölekoğlu, C.Ö. (2021). "Sürdürülebilirlik Açısından Soğuk Zincir Oluşturmanın Önemi." Econharran Harran Üniversitesi İİBF Dergisi, 5(8), 1-18. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1475830

Uluslararası Standartlar

Codex Alimentarius Commission (FAO/WHO). "Code of Hygienic Practice for Meat." https://www.fao.org/fao-who-codexalimentarius
ATP Agreement. "Agreement on the International Carriage of Perishable Foodstuffs." UNECE. https://unece.org/atp-agreement

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Karkas et taşımacılık hizmetlerimiz hakkında detaylı bilgi almak için bizimle iletişime geçin.